İşçinin Yasal Hakları Nelerdir? Kısa ve Net Rehber
İşçi hakları nelerdir sorusu, her çalışanın bilmesi gereken temel bir konudur. Haklarınızı bilmek, olası bir hak ihlalinde ne yapacağınızı bilmenizi ve kendinizi korumanızı sağlar. İşte İş Kanunu kapsamındaki en temel işçi hakları:
1. Sigorta (SGK) hakkı. İşe başladığınız ilk günden itibaren sigortanızın yapılması ve priminizin gerçek maaşınız üzerinden yatırılması zorunludur.
2. Ücret hakkı. Maaşınızın zamanında ve eksiksiz ödenmesi gerekir. Maaşın 20 günden fazla gecikmesi, işçiye haklı fesih hakkı doğurur.
3. Fazla mesai ücreti. Haftalık 45 saati aşan çalışma, normal ücretin en az %50 fazlasıyla ödenir.
4. Yıllık ücretli izin. En az 1 yıl çalışan her işçi, kıdemine göre yılda en az 14 gün izne hak kazanır.
5. Hafta tatili ve resmi tatiller. Haftada en az 1 gün ücretli tatil hakkınız vardır.
6. Kıdem ve ihbar tazminatı. Şartları sağlandığında işten ayrılırken bu tazminatlara hak kazanırsınız.
7. Eşit davranılma hakkı. Dil, din, cinsiyet vb. nedenlerle ayrımcılık yapılamaz.
8. Sağlıklı ve güvenli çalışma ortamı. İşveren, iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini almakla yükümlüdür.
Haklarınız ihlal edilirse ne yapmalısınız?
Öncelikle her şeyi (tarih, olay, tanıklar, belgeler) kayıt altına alın. Kurum içi yolları (İnsan Kaynakları) deneyin. Çözülmezse ALO 170 hattına, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'na başvurabilir veya bir avukata danışabilirsiniz.
Not: Bir şirkete başvurmadan önce, çalışanların paylaştığı yorumlardan o şirketin haklara ne kadar saygılı olduğunu araştırmak sizi olası mağduriyetlerden korur.